Post dr Ewy Dąbrowskiej – zasady, wady i zalety

Temat oczyszczania, który z reguły opiera się na głodówkach wciąż wzbudza wiele kontrowersji zwłaszcza w środowiskach medycznych. Z jednej strony przeciwnicy tych metod uważają je za niezwykle ryzykowne, wyniszczające i nieskuteczne na dłuższą metę. Z drugiej strony zwolennicy podkreślają niezwykły wpływ diet oczyszczających nie tylko na utratę nadmiernych kilogramów, ale również na poprawę procesów metabolicznych w organizmie. Okresowe posty oczyszczają nie tylko ciało, a także ducha dlatego były i są nadal praktykowane w różnych religiach, miedzy innymi w tradycji chrześcijańskiej. Jednak czy są zdrowe i odpowiednie dla każdego?

4.1-1024x683 Post dr Ewy Dąbrowskiej – zasady, wady i zalety

Istnieją różne metody detoksu. W tym artykule skupiono się na poście warzywno-owocowym dr Ewy Dąbrowskiej. Sama autorka uważa ten rodzaj diety za leczniczy. Głównym założeniem detoksu jest oczyszczenie organizmu z toksyn co wpływa na poprawienie stanu zdrowia, witalności oraz jakości snu. Zrzucenie kilogramów miało być jedynie efektem ubocznym kuracji. Tak restrykcyjna dieta ma za zadanie poprzez dokładne oczyszczanie i usuwanie chorych komórek, przywrócić naszemu organizmowi zdolności samoleczenia. Stosowane w menu warzywa i owoce mają silne działanie antyoksydacyjne, regenerujące i odmładzające komórki ciała. Dzienna podaż kilokalorii nie przekracza 800. Taka ilość wycisza uczucie głodu w mózgu poprzez wpływ na ośrodek głodu i sytości, sprawiając że organizm uruchamia procesy trawienne, nazywane trawieniem endogennym. Polega ono na wykorzystaniu jako źródła energii tkanki zapasowej-tłuszczowej, zalegających w ciele złogów i uszkodzonych często patogennych tkanek. Ze względu na wykluczenie z jadłospisu większości produktów poza wybranymi warzywami i owocami, dieta ma działanie alkalizujące.

Zasady diety Dąbrowskiej

Cały okres kuracji  trwa około 6 tygodni i składa się z dwóch etapów: odtruwania
i wychodzenia z diety. Pierwszy etap zajmuje od 10 do 40 dni, w tym czasie kaloryczność wynosi 400-800 kcal. Długość kuracji i ilość kalorii uzależniona jest od indywidualnych potrzeb i efektów jakie mają być osiągnięte. Podczas diety można spożywać trzy główne posiłki i ewentualnie dwie przekąski w postaci np. jabłka.

W menu powinny znaleźć się warzywa niskoskrobiowe takie jak:

  • korzeniowe: marchew, buraki, seler, pietruszka, rzodkiew
  • kapustne: kapusta, kalafior, brokuł
  • cebulowe: cebula, por, czosnek
  • dyniowe: dynia, kabaczek, ogórki
  • psiankowate: pomidor, papryka
  • liściaste: sałata, natka pietruszki, zioła

Równocześnie można spożywać niskocukrowe owoce takie jak:

  • jabłka                
  • grejpfruty
  • cytryny
  • jagody

Ze względu na bogate źródło bioaktywnych składników szczególnie polecane są zielone soki, które pochodzą z zielonych pędów roślin na przykład z natki pietruszki, selera naciowego, botwiny, pokrzywy, szczawiu, szpinaku, brokułów, kapusty, sałaty, kiełków lucerny, trawy pszenicy. Posiłki przygotowane z tych produktów maja być jak najmniej przetworzone. Oznacza to, że powinny być spożywane w postaci surowej, gotowanej, duszonej, pieczonej, w postaci surówek, zup, czy soków. Nie należy stosować soli, a do przyprawiania można używać naturalnych ziół.

Wśród napojów poleca się picie wody, soków warzywnych i owocowych, wywarów
z warzyw, herbat owocowych lub ziołowych, kompotów bez cukru. W czasie kuracji nie należy spożywać żadnych innych pokarmów jak np. chleba, kasz, oleju, jogurtów, śmietany itp. Również nie należy pić kawy, mocnej herbaty, alkoholu, ani palić papierosów. Wszelkie używki mogą zaburzać procesy naprawcze zachodzące
w organizmie podczas trwania głodówki. W trakcie kuracji zalecana jest umiarkowana aktywność fizyczna, np. spacery.

W zależności od stanu zdrowia pacjenta możliwe jest również wykluczenie z diety gotowanych roślin korzeniowych (u cukrzyków), produktów kiszonych (przy problemach z nadciśnieniem) oraz produktów alergizujących (u alergików).

4.2-1024x683 Post dr Ewy Dąbrowskiej – zasady, wady i zalety

Oczyszczanie organizmu może manifestować się na różne sposoby. W pierwszych dniach trwania postu Dąbrowskiej odnotowuje sie tak zwany kryzys ozdrowieńczy, który objawia sie poprzez bóle głowy, biegunki, wymioty, a nawet stany podgorączkowe. Takie reakcje wynikają bardzo często z faktu uwolnienia toksyn, uwiezionych do tej pory
w tkankach, do organizmu. Nie wymagają interwencji medycznej, gdyż zwykle same ustępują. Spożywanie w tym czasie dużych ilości wody przyspiesza powrót do lepszego samopoczucia. Jeśli jednak objawy trwają dłużej niż trzy dni, należy niezwłocznie skonsultować swój stan z lekarzem.

Drugi etap kuracji warzywno-owocowej Dąbrowskiej to stopniowe rozszerzanie diety. Do menu wprowadzane są produkty dodatkowe. Nadal podstawę stanowią owoce
i warzywa dozwolone w pierwszym etapie, ale dietę można wzbogacić dodając orzechy, ziarna, wyroby mleczarskie oraz kasze, a następnie rośliny strączkowe. Wciąż absolutnie niewskazane są produkty wysokoprzetworzone. Po wyjściu z diety proponuje się wprowadzenie na stałe zdrowotnego żywienia. Bardzo ważne jest, aby nie wracać do nawyków sprzed jej stosowania, gdyż efekt postu będzie krótkotrwały i na pewno zakończy się powrotem do poprzedniej wagi.

Zalety diety warzywno-owocowej

Niewątpliwą zaletą postu Dąbrowskiej jest zachęcenie do spożywania warzyw i owoców. Poprzez takie menu nie dostarczane są nasycone kwasy tłuszczowe oraz prozapalne izomery trans kwasów tłuszczowych. Dużą zaletą jest również łatwe i szybkie przygotowywanie posiłków. W znacznej mierze wymagają jedynie obrania, pokrojenia
i spożywania na surowo lub ugotowania czy upieczenia. Kuracja pozwala uzyskać szybką utratę masy ciała. Najbardziej spektakularne efekty można zaobserwować
w pierwszych tygodniach. Autorka uznaje dietę jako kurację leczniczą a spadek wagi jako wypadkową. Według przekazywanych informacji, jednak nie potwierdzonych naukowo dieta dr Ewy Dąbrowskiej wpływa również na:

  • oczyszczenie organizmu z toksyn,
  • wzmocnienie odporności,
  • pozbycie się dolegliwości ze strony układu pokarmowego,
  • zahamowanie migreny, astmy, alergii, początkowych objawów menopauzy, niedoczynności tarczycy, choroby Hashimoto, mięśniaków i torbieli jajników
    i macicy, cukrzycy, nadciśnienia, miażdżycy, zakrzepicy, problemów neurologicznych, tj. stwardnienie rozsiane, choroba Parkinsona, nerwica, zaburzenia pamięci, przebyty udar, padaczka.
  • Zmniejszenie dolegliwości menstruacyjnych,
  • poprawę stanu cery
4.3-1024x683 Post dr Ewy Dąbrowskiej – zasady, wady i zalety

Wady diety warzywno-owocowej

Podstawową wadą diety Dąbrowskiej jest bardzo niska kaloryczność. Całodzienny bilans wynosi 400-800 kcal to zdecydowanie za mało, szczególnie przy prowadzeniu normalnego mniej lub bardziej aktywnego trybu życia.  Dodatkowo w parze z niską kalorycznością idzie mała liczba posiłków. Organizm zużywa więcej energii niż jej przyjmuje z pożywieniem i dlatego dochodzi do utraty masy ciała, na której zależy wielu osobom decydującym się na kurację. Jednak należy podkreślić, że spadek wagi dotyczy głównie beztłuszczowej masy ciała, czyli np. mięśni. Podstawą każdej diety redukcyjnej jest ujemny bilans energetyczny, dlatego spadek wagi to niekoniecznie doskonały efekt kuracji. Niska kaloryczność prowadzi do rozregulowanie metabolizmu i spowolnienie tempa przemiany materii. Co oznacza, że po zakończeniu  postu  może pojawić się tak zwany “efekt jo-jo” a także problemy z trawieniem niektórych produktów. Na dłuższą metę takie odżywianie może doprowadzić do zawrotów głowy, omdleń i ogólnego osłabienia organizmu. Kuracja jest bardzo uboga w podstawowe składniki odżywcze takie jak białko czy tłuszcz, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu, przeprowadzania wielu procesów biochemicznych czy wchłaniania witamin.

Mimo iż według założeń dieta dr Ewy Dąbrowskiej ma wpłynąć na poprawę stanu zdrowia, to wielu lekarzy niepokoją skutki uboczne, takie jak osłabienie, utrata odporności, bóle głowy, stawów, zaburzenia hormonalne i termoregulacji, biegunki, wypadanie włosów. Długotrwałe stosowanie takiej diety, bez nadzoru specjalisty może prowadzić do wyniszczenia organizmu. Dr Dąbrowska przekonuje, że większość chorób jesteśmy w stanie wyleczyć samodzielnie, wprowadzając odpowiednie żywienie
i stwarzając sprzyjające warunki dla naszego organizmu. Jednak jest to przekazywanie zaleceń dietetycznych sprzecznych z aktualną wiedzą medyczną i wprowadzanie w błąd społeczeństwa poprzez odwoływanie się do wiary w autorytet lekarski.

Przeciwwskazania

Sama autorka odradza stosowanie kuracji w przypadku chorób wyniszczających na przykład zaawansowana postać nowotworu, niewydolność narządów, a także w ciąży,
w okresie laktacji i u dzieci. Tak radykalna dieta nie jest też polecana osobom zmagającym się  ze schorzeniami związanymi z zaburzeniami odżywiania, takimi jak bulimia i anoreksja, z depresją czy chorobami genetycznymi.

Podsumowanie

Prawidłowe postępowanie dietetyczne, kształtowanie prozdrowotnych nawyków żywieniowych oraz modyfikacja stylu życia z uwzględnieniem codziennej aktywności fizycznej stanowią podstawowy kanon w leczeniu oraz profilaktyce nadwagi i otyłości. Choć same założenia diety dr Ewy Dąbrowskiej wyglądają obiecująco i odnaleźć można wielu jej zwolenników, należy pamiętać, że jeżeli coś pozytywnie działa na jedną osobę, to nie znaczy że zadziała na każdego. Dieta zawsze powinna być dobierana indywidualnie. Nie istnieją jednoznaczne dowody naukowe na konkretne korzyści płynące ze stosowania diety o tak niskiej podaży kalorii, w dodatku trwającej kilka tygodni. Sama autorka podkreśla, że jak dotąd mogła stwierdzić, że post działa, ale nie zna jego mechanizmów. Powołuje się na nieliczne badania potwierdzające skuteczność diety, które zostały przeprowadzone na bardzo wąskiej grupie osób. Aktualnie brak jest dowodów naukowych na potwierdzenie skuteczności i bezpieczeństwa stosowania postu warzywno-owocowego Dąbrowskiej. Właśnie dlatego wciąż istnieje potrzeba prowadzenia większej ilości badań umożliwiających w sposób obiektywny ocenę skuteczności i bezpieczeństwa stosowania takich diet oczyszczających. W celu odciążenia układu pokarmowego i detoksu organizmu lepiej nie eksperymentować i nie opierać się na modnych żywieniowych nowinkach.

Przykładowy 14-dniowy jadłospis diety dr Ewy Dąbrowskiej

4.4-683x1024 Post dr Ewy Dąbrowskiej – zasady, wady i zalety

Dzień 1

Śniadanie:

  • sok z marchwi;
  • surówka: pomidor, ogórek kiszony, seler naciowy;
  • surówka z białej kapusty z jabłkiem;
  • gotowany burak;
  • herbata miętowa;
  • sok jabłkowy.

Obiad:

  • zupa ogórkowa;
  • duszona papryka nadziewana jarzynami;
  • surówka z czerwonej kapusty z grapefruitem;
  • gotowany kalafior, kompot z jabłek (z goździkami, bez cukru).

Kolacja:

  • mus jabłkowy na ciepło;
  • surówka z marchwi z jabłkiem;
  • gotowana biała kapusta;
  • sok pomidorowy,
  • herbata z róży.

Dzień 2

Śniadanie:

  • pomidor z cebulą;
  • surówka z białej rzodkwi, jabłka i ogórka kiszonego;
  • surówka ze świeżej kapusty, marchwi i pora;
  • sok z marchwi i jabłek, herbata;

Obiad:

  • zupa jarzynowa (marchew, seler, por, pietruszka, kapusta biała, cebula, czosnek, bazylia, cząber, só1);
  • surówka z selera z jabłkiem, z dodatkiem wody, soku z cytryny i soli;
  • surówka z kiszonej kapusty z marchwią, jabłkiem i porem.

Kolacja:

  • sałatka z gotowanych buraków z jabłkiem i cebulą;
  • jabłko pieczone;
  • sok pomidorowy,
  • herbata miętowa.

Dzień 3

Śniadanie:

  • jarzyny na ciepło;
  • surówka z papryki, ogórka kiszonego, pomidora, cebuli;
  • utarte jabłko z chrzanem;
  • sok z kiszonej kapusty,
  • herbata miętowa.

Obiad:

  • zupa kalafiorowa;
  • leczo jarskie;
  • kapusta kiszona z jabłkiem, szczypiorkiem;
  • kompot z dyni z goździkami bez cukru.

Kolacja:

  • mus jabłkowy;
  • surówka z marchwi z jabłkiem;
  • buraczki z chrzanem na ciepło;
  • sok z czerwonej porzeczki,
  • herbata z melisy.

Dzień 4

Śniadanie:

  • sok z marchwi;
  • pomidor ze szczypiorkiem;
  • gotowany kalafior;
  • surówka: czerwona kapusta, por, jabłko;
  • sok z czarnej porzeczki,
  • herbata wieloowocowa.

Obiad:

  • buraczek faszerowany;
  • surówka z białej kapusty z jabłkiem i przyprawami ziołowymi;
  • surówka z ogórka kiszonego z cebulą;
  • herbata owocowa,
  • sok pomidorowy.

Kolacja:

  • bigos jarski;
  • marchew gotowana z koperkiem;
  • tarte jabłka z rzodkwią;
  • sok pomidorowy,
  • herbata wieloowocowa.

Dzień 5

Śniadanie:

  • surówka z białej kapusty z jabłkiem i cytryną;
  • pomidor z ogórkiem kiszonymi,
  • sok z marchwi,
  • herbata miętowa.

Obiad:

  • zupa kapuśniak;
  • leczo jarskie;
  • surówka z marchwi i jabłka;
  • kompot z jabłek z goździkami.

Kolacja:

  • 1/2 grapefruita,
  • surówka: papryka czerwona, cebula, jabłko, ogórek kiszony;
  • burak gotowany;
  • herbata z melisy.

Dzień 6

Śniadanie:

  • surówka z marchwi;
  • buraczki na gorąco z chrzanem;
  • pomidor z ogórkiem kiszonym;
  • herbata miętowa.

Obiad:

  • barszcz ukraiński;
  • surówka: sałata pekińska, seler naciowy, jabłko, ogórek kiszony, natka, szczypiorek, papryka;
  • sok z marchwi;
  • kompot jabłkowy.

Kolacja:

  • 1/2 grapefruita;
  • surówka: kapusta świeża, cebula, jabłko, sól;
  • leczo jarskie z dynią;
  • herbata owocowa.

Dzień 7

Śniadanie:

  • surówka: jabłko z chrzanem;
  • sok wielowarzywny: marchew, seler, rzepa, burak, cytryna;
  • kalafior gotowany;
  • pomidor pokrojony z ogórkiem kiszonym;
  • herbata z dzikiej róży.

Obiad:

  • gołąbki jarskie;
  • buraczki na gorąco;
  • surówka: pory z jabłkiem;
  • kompot z jabłek.

Kolacja:

  • surówka: ogórek kiszony, gotowany burak, cebula;
  • surówka: świeża kapusta, melon, jabłko;
  • sok jabłkowy,
  • herbata z hibiskusa.

Dzień 8

Śniadanie:

  • kapusta biała gotowana;
  • ogórek kiszony, pomidor z cebulą;
  • surówka: papryka, pomidor, jabłko, ogórek kiszony, natka, sałata, seler naciowy z kwaskiem mlekowym;
  • sok z marchwi.

Obiad:

  • barszcz ukraiński;
  • surówka z jabłka i porów;
  • surówka z białej kapusty z arbuzem;
  • sok pomidorowy,
  • sok jabłkowy,
  • herbata miętowa.

Kolacja:

  • bigos jarski;
  • jabłko pieczone;
  • surówka: kiszona kapusta, marchew, szczypiorek, jabłko;
  • sok jabłkowy,
  • herbata owocowa.

Dzień 9

Śniadanie:

  • burak gotowany;
  • pomidor z cebulą;
  • surówka: marchew, jabłko, chrzan;
  • sok z buraka kiszonego;
  • herbata miętowa.

Obiad:

  • barszcz z kiszonych buraków z czosnkiem;
  • gołąbki jarskie;
  • ogórek kiszony z cebulą;
  • surówka: seler korzeniowy, jabłko, cytryna, z dodatkiem wody;
  • kompot z jabłek.

Kolacja:

  • jabłko pieczone;
  • surówka: kapusta kiszona z grapefruitem;
  • surówka: brukiew, jabłko, marchew;
  • sok jabłkowy,
  • sok pomidorowy.

Dzień 10

Śniadanie:

  • marchew gotowana (w całości), pomidor z cebulą;
  • surówka: kapusta kiszona, papryka, szczypiorek, natka, jabłko;
  • sok z kiszonego buraka;
  • sok z marchwi,
  • herbata miętowa.

Obiad:

  • kapuśniak ze świeżej kapusty;
  • kabaczek pokrojony w paski i ugotowany;
  • surówka z marchwi, jabłka, chrzanu, kiełków lucerny, sałata z sokiem z cytryny;
  • sok z jabłek i buraków.

Kolacja:

  • leczo jarskie;
  • surówka z kapusty białej z papryką;
  • buraczki na gorąco,
  • sok z selera i marchwi,
  • herbata owocowa.

Dzień 11

Śniadanie:

  • pomidor z cebulą;
  • ogórek kiszony;
  • surówka z rzepy, rzodkiewki, jabłka;
  • surówka z czerwonej kapusty z czosnkiem;
  • sok z marchwi;
  • sok z surowego buraka z wodą i sokiem z cytryny;
  • herbata miętowa.

Obiad:

  • kapuśniak ze świeżej kapusty;
  • surówka z czerwonej i żółtej papryki z jabłkiem i ogórkiem kiszonym;
  • pomidor z cebulą;
  • kompot z jabłek;
  • 1/2 grapefruita.

Kolacja:

  • mus jabłkowy;
  • surówka z marchwi i jabłka;
  • surówka z selera, dyni, jabłka;
  • sok z marchwi;
  • herbata wieloowocowa.

Dzień 12

Śniadanie:

  • marchew gotowana;
  • surówka z ogórka kiszonego, jabłka i cebuli;
  • pomidor z cebulą;
  • surówka z kapusty czerwonej, pomarańczy, cytryny;
  • sok z pokrzywy i jabłek.

Obiad:

  • zupa ogórkowa;
  • biała kapusta gotowana;
  • surówka z rzepy, jabłka;
  • kompot jabłkowy.

Kolacja:

  • mus jabłkowy;
  • surówka z białej kapusty, grapefruita, cytryny;
  • sok wielowarzywny: marchew, seler, pietruszka, rzepa, burak;
  • surówka z selera, dyni i jabłka;
  • sok jabłkowy;
  • herbata miętowa.

Dzień 13

Śniadanie:

  • burak gotowany;
  • surówka z pomidora, ogórka kiszonego, papryki i cebuli;
  • surówka: biała kapusta, jabłko, przyprawy ziołowe;
  • sok z marchwi;
  • sok z ogórka kiszonego.

Obiad:

  • barszcz;
  • marchew gotowana;
  • surówka z jabłka z chrzanem;
  • surówka: jabłko, ogórek kiszony, kapusta pekińska, seler naciowy, szczypior, natka, pomidor;
  • herbata z róży.

Kolacja:

  • bigos jarski;
  • surówka z marchwi;
  • surówka z pora z jabłkiem;
  • sok z marchwi;
  • herbata miętowa.

Dzień 14

Śniadanie:

  • kapusta biała na gorąco;
  • pomidor z cebulą, ogórek kiszony;
  • surówka: marchew, seler, jabłko i sok z cytryny;
  • 1/2 grapefruita,
  • sok z marchwi.

Obiad:

  • barszcz z kiszonych buraków z czosnkiem;
  • gołąbki jarskie;
  • surówka: pomidor, papryka, ogórek kiszony, jabłko;
  • kompot jabłkowy.

Kolacja:

  • mus jabłkowy;
  • pory gotowane;
  • surówka:
  • kapusta kiszona, marchew, szczypiorek;
  • sok pomidorowy;
  • herbata z róży.

Uwaga: do surówek można dodawać zmielony kminek i majeranek, a także przyprawy ziołowe.

Źródło:

  1. E. Chołody, K. Gruszewska.: Diety oczyszczające i głodówki, FOOD FORUM Czasopismo specjalistyczne o zdrowym odżywianiu, 2017.
  2. A. Miłosz: Dieta Dąbrowskiej – zasady, jadłospis, wady i zalety stosowania diety owocowo-warzywnej, medonet.pl, 2020.
  3. A. Zalech.: Fenomen postu, Szlachetne zdrowie, 2020.
  4. E. Dąbrowska.: Ciało i ducha ratować żywieniem, Wydaw. Michalineum, 2015.
  5. E. Dąbrowska, I. Jabłońska-Kaszewska, B. Falkiewicz.: Effect of high fiber vegetable-fruit diet on the activity of liver damage and serum iron level in porphyria cutanea tarda (PCT). Med. Sci. Monit., 2001.
  6. I. Białokoz-Kalinowska, J. Piotrowska-Jastrzębska, J. Zapolska.: Kontrowersje
    w leczeniu dietetycznym otyłości, Pedriatr. Med. Rodz., 4 (4), 2008.