Cynk – dlaczego jest ważny dla naszego zdrowia i w jakich produktach spożywczych go szukać?

Zadaniem odpowiednio zbilansowanej diety jest dostarczenie do naszego organizmu zestawu niezbędnych składników odżywczych, w tym witamin i minerałów. Niestety, mimo rosnącej świadomości na temat znaczenia zdrowego żywienia w codziennym życiu, nadal dieta wielu z nas jest uboga w świeże warzywa i owoce, orzechy oraz ryby morskie. Czas to zmienić, albowiem niedobór niektórych mikroelementów jest w stanie istotnie wpłynąć na zaburzenie funkcjonowania organizmu człowieka. Jednym z takich składników jest cynk, który nie tylko pozytywnie oddziałuje na wygląd naszej skóry, włosów i paznokci, ale przede wszystkim wzmacnia nasz układ odpornościowy, co jest szczególnie ważne w czasach pandemii koronawirusa. Jakie funkcje spełnia cynk w organizmie człowieka? I w jakich produktach spożywczych znajdziemy jego największe ilości? Odpowiedzi na te pytania znajdziesz w dalszej części tekstu. 

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie funkcje spełnia cynk w organizmie człowieka;
  • Jakie mogą być objawy i skutki niedoboru cynku;
  • W jakich produktach znajdziemy największe ilości cynku;
  • Jak zbadać poziom cynku w naszym organizmie.

Jakie funkcje spełnia cynk w organizmie człowieka?

Cynk (Zn) jest niezwykle ważnym pierwiastkiem dla prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Warto wiedzieć, iż wywiera on ogromny wpływ na czynność wszystkich narządów i wchodzi w skład ponad 300 enzymów. Cynk bierze udział między innymi:

  • W przemianie energetycznej;
  • W przemianie białek, tłuszczów i węglowodanów;
  • W procesach genetycznych;
  • W podziale komórek.

Ponadto, pierwiastek ten jest niezbędny dla funkcjonowania układu nerwowego człowieka. Co ciekawe, wykazuje on także właściwości antyoksydacyjne oraz przeciwzapalne. Dlatego też, jest tak ważny dla prawidłowej czynności układu odpornościowego. Cynk to również niezbędny element dla produkcji i funkcjonowania wielu hormonów, w tym insuliny. W związku z tym, zapewnianie prawidłowego poziomu dowozu cynku wraz z codzienną dietą, stanowi kluczowy element profilaktyki cukrzycy typu II.

Jakie mogą być objawy i skutki niedoboru cynku?

Cynk nie jest często spotykany w produktach spożywczych, które spożywamy na co dzień. Dlatego też, niejednokrotnie zmagamy się z problemem niedoboru niniejszego pierwiastka w naszym organizmie. Warto również wiedzieć, że niektóre substancje mogą utrudniać jego wchłanianie, wśród nich warto wyróżnić: alkohol, cukier oraz nadmierne ilości błonnika. Ponadto, na niedobór cynku narażone są osoby, które na co dzień zmagają się z chorobami w obrębie przewodu pokarmowego, osoby na długotrwałej diecie redukcyjnej, sportowcy, kobiety w ciąży oraz osoby zmagające się z chorobą alkoholową.

Niedobór cynku może odpowiedzialny być za wywołanie szeregu specyficznych objawów, takich jak:

  • Uczucie suchości w ustach;
  • Obniżony apetyt;
  • Zmiany skórne;
  • Zmniejszenie energii libido;
  • Zwiększona podatność na infekcje wirusowe oraz bakteryjne;
  • Zaburzenia, a nawet utrata odczuwania smaku oraz zapachu;
  • Pogorszenie pamięci;
  • Nieuzasadnione uczucie zmęczenia;
  • Zmniejszenie tolerancji na alkohol.

Warto wiedzieć, że niedobór cynku jest szczególnie niebezpieczny w okresie dojrzewania. Niejednokrotnie doprowadza on do spowolnienia wzrostu, a nawet upośledzenia funkcji poznawczych i dojrzewania płciowego. W świetle niektórych teorii naukowych, niedobór cynku może stanowić przyczynę rozwoju autyzmu.

Ponadto, długotrwały niedobór niniejszego pierwiastka w organizmie człowieka może odpowiedzialny być za:

  • Nawracające zapalenia płuc;
  • Zwiększone ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych;
  • Zwiększone ryzyko zachorowania na depresję;
  • Wolniejsze gojenie się ran;
  • Nadmierne wypadanie włosów i łamliwość paznokci.

Najnowsze badania naukowe zwracają także uwagę na fakt, iż długotrwały niedobór cynku może stanowić jedną z przyczyn rozwoju choroby Alzheimera w przyszłości.

W jakich produktach znajdziemy największe ilości cynku?

Spośród wszystkich produktów spożywczych, największą zawartością cynku wyróżniają się małże oraz wędzone i surowe ostrygi. Ponadto, pierwiastek ten możemy znaleźć w:

Warto wiedzieć, że zapotrzebowanie na cynk może istotnie różnić się w zależności od wieku, płci oraz stanu fizjologicznego. Niemniej jednak, przyjmuje się, iż dorośli mężczyźni powinni przyjmować około 9,4 mg cynku na dobę, a dorosłe kobiety około 6,8 mg cynku na dobę. Wartość referencyjna spożycia cynku istotnie zwiększa się w przypadku kobiet w ciąży (od 9,5 do 10,5 mg cynku/dobę) oraz matek karmiących piersią (od 10,4 do 10,9 mg cynku na dobę). Dokładne informacje na temat zapotrzebowania niniejszego pierwiastka, w zależności od wieku i płci, można znaleźć w najnowszych Normach Żywienia, opracowanych przez Instytut Żywności i Żywienia.

Jak zbadać poziom cynku w naszym organizmie?

W sytuacji, w której podejrzewamy u siebie niedobór cynku, warto zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu, który zleci nam kontrolę poziomu niniejszego pierwiastka. Poziom cynku bez trudu można określić na podstawie standardowego badania krwi. Warto także wiedzieć, iż badanie to można wykonać bez zlecenia lekarza, w prywatnych laboratoriach. Koszt niniejszej usługi wynosi około 50,00-70,00 złotych.

Podsumowanie

Cynk to bez wątpienia jeden z niezbędnych elementów naszego zdrowia. Dlatego też, tak ważne jest, aby dostarczać niniejszy pierwiastek wraz z codzienną dietą. Dzięki temu będziemy w stanie nie tylko wzmocnić naszą odporność, ale także poprawić wygląd skóry, włosów i paznokci.